Dit stuk verscheen eerder bij Liberty.me en is geschreven door Joseph S. Diedrich. Hij is een ‘Young Voices Advocate’, rechtenstudent aan de Universiteit van Wisconsin en assistent editor by Liberty.me. Hoewel het stuk vanuit zijn perspectief is geschreven is het niet per sé alleen op hem van toepassing.

Door de Huffington Post wordt het “de Twitter van daten” genoemd. Tinder, deze 2 jaar oude app is in tientallen talen beschikbaar en koppelt letterlijk miljoenen mannen en vrouwen. Het is uitdagend, verleidelijk en af en toe wat dubieus.

Om te beginnen download je de app en log je in met Facebook. Tinder gapt je essentiële data -naam, leeftijd, foto’s, vrienden en likes- en bouwt daarmee je profiel. Daarna wordt het tijd om te gaan winkelen. Niet voor nieuwe gadgets, maar voor andere gebruikers in je buurt. Naar rechts voor leuk, links voor niet leuk. Als twee mensen elkaar met de duim naar rechts swipen is er een match en kan het tinderen echt beginnen.

Dit weet je waarschijnlijk allemaal al uit persoonlijke ervaring. Wat je nog niet realiseert is dat Tinder ook een economisch handboek is. Naast regelen mogelijk maken, leert de app je namelijk de basics van deze jongste aller wetenschappen.

Het menselijk handelen

Voor Ludwig von Mises start het allemaal met het fundamentele begrip van het menselijk handelen als basis van de economie. Hij definieert menselijk handelen als “doelbewust gedrag” voorafgegaan door vermeende “ongemakkelijkheid” en “de verwachting dat doelbewust gedrag de mogelijkheid schept om de vermeende ongemakkelijkheid weg te nemen of in ieder geval te verlichten.”

Dat is precies waarom ik Tinder downloadde. Sommige van mijn behoeften, verlangen en wensen werden niet vervuld. Ik was niet compleet tevreden. Door het doelbewust gebruik te maken van de app, verwachtte ik nader tot die tevredenheid te komen. Of dat wel of niet gelukt is, is niet uw zaak.

Subjectieve waarde

De hoeksteen van de Oostenrijkse School, waarvan Mises een van de leidende schrijvers is, is de subjectieve waarde-theorie. Als Mises schrijft, daarmee zijn voorganger Carl Menger indachtig, “waarde is niet intrinsiek, het zit niet in dingen,” bevestigt hij de basis aanname van Tinder. De keuze om naar rechts te swipen is de mijne. Tinder kan mensen vinden voor mij, gebaseerd op mijn locatie en parameters, zoals leeftijd en geslacht. De app kan echter niet mijn beoordeling van de schoonheid van de getoonde profielen kwantificeren of berekenen.

Mijn waardeoordeel hindert noch verbetert de mogelijkheden van iemand anders om zijn eigen subjectieve oordeel te vormen. Niemand kan ‘objectief aantrekkelijk’ verklaard worden voorafgaand aan of vanwege het naar rechts gegooid worden. Zo twijfel ik er bijvoorbeeld aan of veel mensen naar rechts swipen als iemand volledig getatoeëerd is, ik in ieder geval wel. Zonder blikken of blozen.

Law of returns

Deze wet werd voor het eerst verwoordt in 1815 door de econoom David Ricardo en zegt “as more and more resources are combined in production with a fixed resource—for example, as more labor and machinery are used on a fixed amount of land—the additions to output will diminish.” Ofwel de hoeveelheid winst van neemt steeds meer iets af per +1 toegevoegde hoeveelheid (marginaal) van dat iets.

Toen ik begon met Tinderen, bekeek ik iedereen met een kritisch oog. Ik koos zorgvuldig en nauwgezet wie ik naar rechts of links geswiped werd. Na een tijdje leek elk nieuw profiel echter minder en minder belangrijk. Mijn zorgvuldigheid werd scannen en mijn duim werd sneller. Op dezelfde wijze herinner ik me mijn eerste Tinder match. Ik ging van 0 naar 1. Maar, nu is een nieuwe match slechts een bouwsteen van een paleis van een bijna oneindig grote mogelijkheid van matches.

De rol van adverteren

Economen hebben nogal eens gevochten over de rol en waarde van adverteren. Prominente figuren als John Kenneth Galbraith geloofden dat adverteren een plaag voor de samenleving was. Bedrijven gebruiken adverteren in die gedachte dan ook om kunstmatige vraag voor hun producten te creëren, waarmee ze het makkelijk te vangen publiek geld afhandig maken en hen weghouden van meer productieve uitgaven. De invloedrijke tijdgenoot van Galbraith, Hayek zag dat toch wat anders:

It is because each individual producer thinks that the consumers can be persuaded to like his products that he endeavors to influence them. But though this effort is part of the influences which shape consumers’ taste, no producer can in any real sense ‘determine’ them.

Informatie die gedeeld wordt door de “producenten” op Tinder is min of meer adverteren. Daarvoor ben ik dankbaar. Het helpt mij om een beslissing te maken als “consument”. Of zoals Mises zegt, “De consument is niet alwetend” Houd jij ook van wijn? Nice, vertel me meer over jezelf. Jij ligt de hele dag opgerold tussen je katten? Naar links. Geef mij dan ook liever het marktprincipe van Tinder boven dat van het blind-date socialisme of verplichte huwelijk van het communisme.

Zekerheidsovereenkomst

Een zekerheidsovereenkomst is een mechanisme waarmee een partij overeenkomt een collectief goed te leveren, alleen als andere partijen eerst de grondstoffen daarvoor verzorgen tot het punt dat een bepaalde drempel is bereikt. Dit idee verscheen voor het eerst in The Review of Economic Studies in 1989. De schrijvers Mark Bagnoli en Barton L. Lipman leggen het uit: “Agents voluntarily contribute any non-negative amount of the private good they choose and the social decision is to provide the public good if contributions are sufficient to pay for it.”

Als ik naar rechts swipe op Tinder, zeg ik mijn contact informatie toe, mijn Tinder adres, zo je wilt. De app onthoudt mijn toezegging en houdt het in bewaring. Zodra de benodigde drempel is bereikt, twee mensen die elkaar naar rechts swipen, maakt Tinder het drempel-goed mogelijk. In dit geval een gesprek. Geen van ons beiden is echter verplicht te gaan praten. De ‘overeenkomst’ met Tinder strekte immers slechts tot de zekerheid van het beschikbaar stellen van de mogelijkheid te praten, niet tot verplicht praten.

Over het geheel bezien is Tinder dan ook een enorme marktplaats van individuen die de keuzes maken die zij willen. Dat is dan weer de economie in een notendop. Gebruik de app dus om te winkelen, vind een date, of wordt verliefd… op economie.

De foto is gemaakt door: Colin Charles

 

%d bloggers liken dit: